De verborgen wereld achter illegale vapes
Door Olaf Geurts (redacteur), Laurens Groeneveld (redacteur tot september 2025), Judith Konijn, | 15 augustus, 2025
Steeds meer Nederlandse jongeren raken verslaafd aan vapen. Niet gek, want illegale vapes met zoete smaakjes en veel te veel nicotine zijn online kinderlijk eenvoudig te krijgen. Hoe kan dat?
Argos en The Investigative Desk doken in een wereld van vape-dealers, ouderwetse tabaksreuzen en Chinese handelaren. We kwamen erachter dat een buitenlands bedrijf geprobeerd heeft om Nederlandse regelgeving af te zwakken. En dat zolang de politiek zijn pijlen op de verkeerde vijand richt, het wel erg moeilijk is om de vape-vloedgolf te stoppen.
Beluister de Argos-podcast hier.
Dit onderzoek kwam tot stand via een samenwerking tussen Argos, The Investigative Desk en Submarine en met steun van het Fonds Bijzondere Journalistieke Projecten (www.fondsbjp.nl) en KWF Kankerbestrijding.
Interview met Laurens Groenveld
Laurens Groeneveld is een van de onderzoeksjournalisten die heeft bijgedragen aan dit onderzoek
Wat zorgde ervoor dat je startte met dit onderzoek?
Dit onderzoek richtte zich specifiek op de rol van China in de productie, distributie en illegale verkoop van gearomatiseerde vapes. Het begon meer dan een jaar geleden toen mijn partner voor dit project, Olaf Geurts, me vertelde dat hij tijdens eerdere onderzoeken naar vapes allerlei merknamen was tegengekomen die hij nog nooit had gehoord. Na wat vooronderzoek ontdekte hij dat deze allemaal uit China kwamen en dat ze geen verband hielden met de klassieke tabaksindustrie, die tot nu toe verantwoordelijk werd gehouden voor de snelle opkomst van het gebruik van e-sigaretten.
Waarom is dit verhaal belangrijk?
Het verhaal is belangrijk vanuit het oogpunt van de gezondheidszorg, omdat kinderen van slechts negen jaar oud betrapt worden met e-sigaretten. We hebben verhalen gevonden van kinderen die in coma zijn geraakt door het vapen. Daarnaast veroorzaakt de nicotineverslaving slaapstoornissen en andere psychische problemen bij jonge gebruikers.
Ten tweede gaat het hier om beleid. Deskundigen, politici en zelfs artsen noemen e-sigaretten de volgende truc van de tabaksindustrie. Ze geven grotendeels de verkeerde partij de schuld, wat betekent dat de regels die ze invoeren het probleem niet oplossen. Deze nieuwe producenten van e-sigaretten zijn zeer concurrerend en verdienen gewoon een fortuin door een kans in de markt te benutten. We leggen uit dat er politieke druk op China moet worden uitgeoefend om dit probleem te stoppen, iets wat tot nu toe niemand heeft willen doen.
Hoe is de samenwerking met Argos tot stand gekomen?
Dit project begon oorspronkelijk als een plan voor een minipodcastserie van drie afleveringen. Vanwege de kosten van een dergelijk onderzoek en de opnamekosten kwamen we echter al snel in aanraking met budgettaire problemen, wat leidde tot het besluit om onze publicatiestrategie te wijzigen. Omdat we tijdens ons onderzoek al veel interviews hadden opgenomen, wilden we toch een audioproductie maken. Deze moest echter ook een aanzienlijke lengte hebben om al het materiaal dat we hadden gevonden te kunnen behandelen. Argos staat bekend om zijn diepgaande, lange radiodocumentaires. Daarom leek dit een goede partner en bleek dat ook zo te zijn.
Is er een moment tijdens het onderzoek dat je bijgebleven is?
De vape-industrie is een miljardenmarkt, met hoge belangen voor de betrokken bedrijven. Ik kwam verschillende bronnen tegen die betrokken waren bij de distributie van vapes in China, en zij zeiden simpelweg dat ze niet met mij konden praten, omdat ze daarmee hun leven in gevaar zouden brengen of het land zouden moeten verlaten.
More investigations
De verstokte roker weet zijn sigaretten echt wel te vinden
Verbod op tabaksverkoop in supermarkten heeft maar beperkt effect Sinds het verbod op tabaksverkoop in supermarkten in juli 2024 en door hogere accijn
Waarom de tabaksindustrie ongelimiteerd nieuwe winkels mag blijven openen
Supermarkten mogen sinds anderhalf jaar geen tabak meer verkopen. Sindsdien duiken er nieuwe tabakswinkels op, deels met steun van de industrie. Ook
Gevaarlijke stoffen over Eindhovens spoor
Dagelijks denderen tientallen treinen met gevaarlijke stoffen over het spoor. In steden als Eindhoven, Tilburg en Breda razen ze rakelings langs woont
Provincie Limburg wist al jaren van hogere uitstootcijfers Chemelot
De provincie Limburg blijkt al sinds 2019 te weten dat de uitstoot van kankerverwekkende stoffen door Chemelot veel hoger is dan het zou moeten zijn.
Meer uitstoot kankerverwekkende stoffen door Chemelot dan gedacht
Het RIVM heeft grote verschillen ontdekt tussen wat Chemelot zegt aan kankerverwekkende stoffen uit te stoten en wat er daadwerkelijk wordt gemeten. V
Kankerrisico door Chemelot groter dan gedacht: ‘Zeer zorgelijk’
De uitstoot van kankerverwekkende stoffen door Chemelot is veel hoger dan wat het op basis van de gegevens van het Limburgse chemiecomplex zou moeten
